به سایت وزارت امور خارجه آلمان خوش آمدید

پیام هایکو ماس، وزیر امور خارجه جمهوری فدرال آلمان، به مناسبت 150-مین سال تأسیس وزارت خارجه

Das Bild zeigt das Logo 150 Jahre Auswärtiges Amt auf einem Aufsteller bei der Ausstellungseröffnung 150 Jahre AA

Ausstellungseröffnung 150 Jahre AA, © Janine Schmitz/photothek.net

21.01.2020 - مطلب

اُتو فُن‌بیسمارک زمانی که امضایش را در تاریخ 8 ژانویه 1870 ذیل مصوبه‌ی تأسیس "وزارت خارجه" در اتحادیه‌ی آلمان شمالی - که عمر بسیار کوتاهی داشت - می‌نشاند، نمی‌دانست که گردش قلمش سبب پیدایش کهن‌ترین سازمان مرکزی دولتی آلمانِ امروز خواهد شد.

150 سال است که وزارت خارجه، به نمایندگی از طرف کشورمان در عرصه‌ی جهانی ظاهر می‌شود. با این وجود "عمر 150 ساله‌ی وزارت خارجه" جایی برای خوشحالی و هیاهو صرف ندارد. دیپلماسی آلمان در طول این ایام، بارها بر خلاف اخلاقیات گام برداشته و نمونه‌ی بارز آن همدستی با رژیم نازی در جنایات علیه بشریت به شمار می‌آید.

حال اصلاً چرا باید چنین سالروزی را به یاد آوریم، آن هم زمانی که وزارت خارجه‌ی مردم‌محور وآزادنگر امروز، بجز نامش هیچ تشابهی با تشکیلاتی که بیسمارک در سال 1870 برپاساخت و در آن عمدتاً رجالی از تبار نجیب‌زادگان گرد هم آمده بودند، ندارد؟ چرا یک سال دیگر صبر نکنیم تا 70-مین سالگرد تأسیس مجدد وزارت خارجه‌ایی را جشن بگیریم که طبق آنچه قانون اساسی‌مان در شجره‌نامه‌اش آورده "باید تحت لوای اروپای متحد در خدمت صلح جهانی باشد"؟  به گمانم، اگر این کار را بکنیم، کارمان را راحت کرده‌ایم. تاریخ نه کتمان‌شدنی‌ست و نه واپس‌زدنی، مگر اینکه بخواهیم خود را در برابر حقیقت زیر سوال ببریم. بستر لازم برای آینده‌ایی بهتر زمانی گسترانیده خواهد شد که به کند و کاو سرگذشت خویش بپردازیم، آن هم با همه‌ی فراز و فرودهایش.

از همین رو خواسته‌ی ما، شفافیت هر چه بیشترِ تاریخ وزارت خارجه است – آن هم برای همه‌ی کسانی که به آن علاقمندند. بعنوان مثال، در طولِ سالِ فرا رو، دسترسی دیجیتال به پرونده‌ها و قراردادهای وزارت خارجه در زمان حاکمیت ناسیونال-سوسیالیسم را در اینترنت امکان‌پذیر خواهیم کرد. حتی آن دسته از فصل‌هایی که کمتر به آنها پرداخته شده را هم عیان خواهیم ساخت – همچون عصر استعمارگری یا تأثیرات دیپلماسی جمهوری دموکراتیک آلمان شرقی. و امسال – 30 سال پس از اتحاد دوباره آلمان – لحظات باشکوه سال‌های 1989 و 1990 را نیز مرور خواهیم کرد: همان روزهایی که تاریخ در سفارتخانه‌هایمان در پراگ، بوداپست و ورشو در حال رقم خوردن بود و با پیمان 4+2 به شاهکاری دیپلماتیک که اتحاد کشورمان را به آن مدیون هستیم، نائل آمدیم.

تاریخ وزارت خارجه، داستان تاریخ بشریت است. داستانی از جسارت و معاونت، از خدمت طبق مقررات و شیفتگیِ خارق‌العاده، از بلندپروازیِ بیجا و همدردی صادقانه. این تاریخ به طرح سوالاتی می‌پردازد که حتی امروز هم به هر یک از ما مربوط می‌شود: اینکه من اگر آن زمان بودم چه می‌کردم؟ مجریان در کجا مسیر را اشتباه رفتند؟ و شاید مهمترین سوال: از گذشته چه می‌آموزیم و کدام کار را می توانیم امروز به گونه‌ایی دیگر یا بهتر انجام دهیم؟ یافتن پاسخی برای این سوالات همان چیزی‌ست که باید امسال و در این سالگرد به آن بپردازیم. برای این منظور ما به نگاهی که از بیرون به وزارت خارجه می‌شود هم نیاز داریم، به تخصص مورخین و تاریخ‌شناسان، اندیشکده‌ها و شرکای خارجی‌مان. یک سیاست خارجیِ مردم‌محور، آزادنگر و مدرن بیش از هر چیز محتاج تبادل‌نظر با کسانی‌ست که به آنها متعهد است: شهروندانش، اعم از زن و مرد.

خوشحالم که این سالگرد، بی‌شمار فرصت‌ عرضه خواهد کرد! و خرسند از علاقه‌ی شما نسبت به این وب‌سایت، به وزارت خارجه و تاریخ پر ماجرایش!

به ابتدای صفحه